Tell-a-Friend Print pagina Terug
ANALYSE CO2-prijs sterker dan de euro
19-05-2010
Ondanks dat de euro door de knoflookcrisis in Europa t.a.v. de dollar en de olieprijs daalt lijkt de ondergrens van de CO2-prijs, voorlopig, redelijk stevig op de 15 euro per ton CO2. De ‘fundamentals’ van de CO2-markt – vraag en aanbod – houden een opwaartse druk. Handelaren pakten hun winsten de afgelopen week en de prijs liep wat terug.
Door Jos Cozijnsen
De Europese Commissie publiceerde de geverifieerde emissiecijfers over 2009. In 2009 waren er 11,6% minder CO2-emissies dan in 2008. Volgens de Commissie kwam dat deels door de economische druk en teruggang van de productie; deels hielp de lage gasprijs dat er meer gas werd gestookt ten koste van kolen. De Commissie zei dat slechts 2% van de bedrijven (kleine bedrijven; minder dan 1% van de emissies) niet op tijd hun emissierechten over 2009 had ingeleverd; dus zoals gebruikelijk een bijna ‘volledige compliance’. Zie hier
Publicatie over windfall profits CO2-rechten industrie, storm in een glas water
CE Delft heeft in opdracht van de European Climate Foundation (ECF) becijferd dat de industrie in Europa, incl. staalbedrijven, chemie en raffinaderijen, in de EU 14 miljard extra winst heeft gemaakt in de periode 2005-2008, door doorberekening van de opportunity kosten’ aan klanten van de emissierechten die ze zelf gratis kregen. Zie hier. Ze zouden gratis zijn geweest om ongelijke concurrentie met de VS (‘carbon leakage’) te voorkomen.
Het opportunity kosten-verhaal is een economische theorie, n.l. dat als je iets gratis krijgt en kunt verkopen, maar dat niet doet, je de gederfde winst (‘opportunity cost’) aan de klant doorberekent. Dat de energiesector kosten kan doorberekenen is bekend; je zit aan het net vast en er is weinig verschil tussen prijzen. Maar dat de industrie dat deed zou nieuw zijn. Je kunt met modellen veel, maar dit is wel een heel ongeloofwaardig verhaal. Ik betwijfel dan ook dat de consument door de CO2-prijs op hogere kosten is gekomen; hogere consumentenkosten leiden overigens tot besparing en daar is het met klimaatbeleid om te doen. Overigens was de CO2-prijs in 2007 gezakt naar onder 10 eurocent; dus weinig opportunity cost; daar kan het echt niet van komen. Er zijn diverse redenen voor:
- Bedrijven hebben altijd windfall profits, anders heb je geen winst. Het is ook onmogelijk te achterhalen hoe een marktprijs van een product is opgebouwd. Voor de emissierechten is weliswaar niet betaald t/m 2007, maar de bedrijven hebben kosten gemaakt en zijn binnen de normen gebleven. Emissierechten zijn geen subsidie: de overheid heeft daar niet voor betaald. De handel vindt tussen bedrijven plaats; de kosten komen uit de markt
- Energiebedrijven en industrie hebben WEL in de gratis verkregen emissierechten gehandeld en er aan kunnen verdienen en met winst kunnen terugverkopen als dat nodig is. Dus er zijn geen gemiste kansen, anders dan door eigen keuze
- Aan de creditzijde van een balans staan weliswaar de emissierechten; maar aan de debetkant staat een ‘liability’; er hoeft ook geen belasting over betaald te worden; het is een kostenpost (hedging). Bedrijven moeten in april de voorgaande jaaremissies afrekenen en CO2-rechten inleveren. Er zijn dus geen emissierechten die verkocht kunnen worden; het bedrijf moet meestal bijkopen.
- Het carbon leakage verhaal t.o.v. de VS speelt pas vanaf 2013. Tot 2008 waren de allocaties royaal om in de proeffase ervaring op te doen. De kosten vielen mee. Begin 2008 was de CO2-prijs 25 euro en werd pas lager, toen er ook, door de crisis, minder emissies waren en dus minder emissierechten nodig waren. Dat trekt nu al weer aan.
De studie doet alsof er een weeffout is in emissiehandel. Het ECF is echter niet erg geloofwaardig in de kritiek op emissiehandel. Het ECF heeft vorige maand mede een voorstel gelanceerd om in 2050 de energiesector CO2-neutraal te maken. men vindt de CO2-prijs te laag en pleit voor subsidie in duurzame energie. Dat is sympatiek, maar contraproductief. Er zijn goedkopere opties voorhanden (energiebesparing; voorkomen ontbossing, landbouw), die CO2-handel beschikbaar maakt en subsidie betekent juist dat de CO2-prijs lager wordt. CE pleit voor volledige veiling van emissierechten: dan worden de kosten voor de consument echt hoog en heeft het bedrijf minder kapitaal om innovatie te betalen: niet doen dus.
Reacties
-
Door Erik Bleichrodt / 20-05-2010
Misschien wel het allerbelangrijkste is op te merken, dat door de kosten bij de consument te leggen het handelssysteem echt kan bijdragen aan verlaging van de CO2-uitstoot. Wij mensen zijn de verantwoordelijken die tot op heden zonder de maatschappelijke kosten van de uitstoot te betalen konden doorgaan op ons (volgens velen desastreuze) pad. Zonder de windfall-profits, i.e. de betalende consument, blijft er slechts een marginaal effect door het verschuiven van kapitaal tussen spelers in de industrie. Een veilingsysteem echter is de wereld op zijn kop. Hier haalt de overheid kapitaal uit de markt met het argument dat de overheid dit beter dan wie ook zou kunnen inzetten voor klimaatherstel. Dit is geheel tegen het idee van de emissiehandel, nl. dat de efficiëntere spelers worden beloond en de slechtere extra belast. Door de consument in de handel te betrekken (te laten meebetalen voor de emissies) wordt versterkt, dat de maatregelen op de juiste plaats worden genomen. Reductie van energieverslindende consumptie is per slot een krachtig middel. Dit gaat echter alleen op als carbon leakage geen rol van betekenis speelt. Daar zou de overheid wel een rol in mogen spelen.
